Reklama

SN: Szereg nowych zagadnień prawnych do rozstrzygnięcia
poniedziałek, 14 stycznia 2019 09:51

Pod koniec ubiegłego roku w Sądzie Najwyższym zarejestrowanych zostało kilka nowych pytań prawnych dotyczących materii ubezpieczeniowych skierowanych do SN przez sądy niższych instancji.

Najbardziej rozbudowane zagadnienie prawne dotyczyło grupowych polis na życie z UFK. W pytaniu skierowanym do SN przez Sąd Okręgowy we Wrocławiu postanowieniem z dnia 17 października 2018 r. (II Ca 1001/18) SO zapytał:

„Czy zgodne z naturą (istotą) stosunku zobowiązaniowego (art. 353[1] k.c. w związku z art. 805 § 1 k.c. i art. 58 § 1 k.c.) jest takie ukształtowanie umowy grupowego ubezpieczenia na życie i dożycie z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym, w ramach którego przesłanką służącą ustaleniu wysokości należnego ubezpieczonemu lub wskazanemu przez niego uposażonemu świadczenia pieniężnego (i sumy ubezpieczenia w oświadczeniu ubezpieczonego o przystąpieniu do umowy grupowego ubezpieczenia na życie i dożycie z UFK) były nie obiektywnie weryfikowalne i powszechnie dostępne dane rynkowe, a tzw. wartość rachunku udziałów, przy czym stanowiące element umowy warunki ubezpieczenia nie określały w sposób przystępny i możliwy do zweryfikowania przez przeciętnego konsumenta metody ustalenia tej wartości (nie wskazywały kto i w jaki sposób dokonuje tej wyceny) zaś regulamin opracowany przez ubezpieczyciela (wskazujący na inwestowanie środków ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego w certyfikaty emitowane przez niedziałający w Polsce zagraniczny bank) stanowi o oparciu wypłaty z certyfikatów na indeksie, bez określenia zobiektywizowanych i weryfikowalnych kryteriów ustalenia wartości tego indeksu, a zatem określenie tej wartości uzależnione było od arbitralnej i opartej na niejawnych przesłankach decyzji podmiotu trzeciego, zaś początkowa wartość jednostki uczestnictwa w UFK ustalona była odgórnie przez ubezpieczyciela bez jakiegokolwiek odniesienia do kryteriów rynkowych?”.

oraz:
„Czy za ważną – w kontekście oceny zgodności lub sprzeczności z zasadami współżycia społecznego (art. 353[1] k.c. w związku z art. 805 k.c. i art. 58 § 2 k.c.) – uznać należy umowę grupowego ubezpieczenia na życie i dożycie z UFK (oświadczenie ubezpieczonego o przystąpieniu do takiego ubezpieczenia), z uwagi na skonstruowanie tej umowy w taki sposób, że całość ryzyka inwestycyjnego wynikającego ze stosunku prawnego nawiązanego przez dwa podmioty wyspecjalizowane w przeprowadzaniu operacji finansowych, przerzuca na będącego konsumentem ubezpieczonego, tj. w sytuacji, gdy żadne ze świadczeń zastrzeżonych dla ubezpieczyciela oraz ubezpieczającego nie jest w jakimkolwiek stopniu uzależnione od ryzyka inwestycyjnego, a ich wysokość, w przeciwieństwie do świadczenia należnego ubezpieczonemu, jest z góry określona?”.

a także:
„Czy dotknięta sankcją nieważności (art. 58 § 1 k.c.), jako zawarta z naruszeniem lub obejściem przepisów ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o pośrednictwie ubezpieczeniowym (Dz. U. z 2014 r. poz. 1450 t.j.), jest umowa grupowego ubezpieczenia na życie i dożycie z UFK między towarzystwem ubezpieczeń (Towarzystwem Ubezpieczeń na Życie Europa S.A.), a doradcą finansowym (Open Finance S.A.), który działał faktycznie jako dystrybutor produktu ubezpieczeniowego oferowanego osobom trzecim przez towarzystwo ubezpieczeń i który – będąc formalnie ubezpieczającym – w rzeczywistości nie uiszczał składek ubezpieczeniowych, a w sensie ekonomicznym występował jako pośrednik ubezpieczeniowy za co otrzymywał znaczne wynagrodzenie, nie posiadając wymaganego w art. 2 ust. 2 powołanej ustawy statusu agenta ubezpieczeniowego ani nie dysponując zezwoleniem na prowadzenie działalności brokerskiej?”.
Sygn. akt: III CZP 107/18.

Pozostałe pytania prawne dotyczyły kwestii związanych z materią ubezpieczeń majątkowych – zadośćuczynienia w kontekście współprzyczynienia się do szkody, rozliczeń szkód częściowych oraz regresu. I tak Sąd Apelacyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 25 października 2018 r. (V ACa 1364/17) zwrócił się do SN z pytaniem „Czy w sytuacji, w której sąd obniża kwotę dochodzonego przez powoda zadośćuczynienia, uznając, że poszkodowany przyczynił się do wyrządzonej mu szkody, obniżenie to następuje w stosunku do kwoty żądanej przez powoda, czy też w stosunku do sumy, którą sąd uznaje za odpowiednią w rozumieniu art. 446 § 4 k.c., chociaż suma ta jest wyższa niż żądana w pozwie?” (sygn. akt III CZP 105/18).

Z kolei pytanie prawne zarejestrowane pod numerem III CZP 102/18 trafiło z Sądu Okręgowego w Szczecinie. SO postanowieniem z dnia 26 września 2018 r. (II Ca 209/18) zwrócił się do SN o rozstrzygnięcie następującej kwestii: „Czy w przypadku wyrządzenia częściowej szkody w pojeździe mechanicznym, w sytuacji, gdy przed ustaleniem wysokości odszkodowania nie dojdzie do jego naprawy, lecz zbycia, w wyniku, którego poszkodowany uzyska cenę niższą niż faktyczna wartość tego pojazdu z uszkodzeniami, odszkodowanie należne poszkodowanemu w ramach ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego powinno być ustalone jako równowartość hipotetycznie określonych kosztów przywrócenia pojazdu do stanu poprzedniego, czy też należy je ustalić według metody różnicowej, z uwzględnieniem ceny, jaką poszkodowany powinien uzyskać ze sprzedaży uszkodzonego pojazdu?”.

Natomiast w sprawie o numerze III CZP 95/18 Sąd Najwyższy odpowie na pytanie prawne Sądu Apelacyjnego w Białymstoku, który postanowieniem z dnia 11 października 2018 r. (I ACa 442/18) zapytał: „Czy zakładowi ubezpieczeń, który wypłacił odszkodowanie z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, przysługuje na podstawie art. 43 pkt 4 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (t.j. Dz.U. 2018., poz. 473 ze zm.) roszczenie o zwrot wypłaconego odszkodowania w stosunku do kierującego pojazdem mechanicznym, który spowodował wypadek i zbiegł z miejsca zdarzenia w czasie obowiązywania rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9 grudnia 1992 r. w sprawie ogólnych warunków obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów (Dz.U. Nr 96, poz. 475 ze zm.), nie przewidującego takiego roszczenia?”.
(AM, źródło: SN)

 

PZU Zdrowie: Wojciech Kossut prezesem zarządu Falck

17 czerwca Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników podjęło uchwałę o powołaniu zarządu Falck Centra Medyczne. Decyzją NZW w organie zarządzającym...


czytaj dalej

KUKE: Akcjonariusze powołali zarząd spółki na nową kadencję

14 czerwca Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy Korporacji Ubezpieczeń Kredytów Eksportowych (KUKE) powołało zarząd spółki w dotychczasowym składzie...


czytaj dalej

ACORD: Innowacja dla rynku reasekuracji zwycięża

ACORD (Association for Cooperative Operations Research and Development), organizacja opracowująca globalne standardy dla branży ubezpieczeniowej...


czytaj dalej

L&G: Blockchain dla emerytur

Brytyjski ubezpieczyciel Legal & General nawiązał współpracę z Amazonem w celu ustanowienia pierwszego, jak się mówi, systemu blockchain dla...


czytaj dalej

Aviva: Autocasco na godziny

TERAZ by Aviva – taką nazwę nosi nowa marka Avivy, w ramach której ubezpieczyciel zaoferował AC na godziny, dostępne przez aplikację na smartfony....


czytaj dalej

Union Investment TFI w rękach Generali

Generali i niemiecka grupa Union Asset Management Holding AG sfinalizowały transakcję zakupu Union Investment TFI S.A. w Polsce. Generali...


czytaj dalej

 

Adres redakcji

ul. Bracka 3 lok. 4
00-501 Warszawa

email redakcja@gu.com.pl

Gazeta

Prenumerata
E-wydanie

Firma

Redakcja
Reklama

Ogłoszenia

Podcast

Zamów newsletter
Facebook