9 kwietnia do uzgodnień resortowych i konsultacji publicznych trafił projekt nowelizacji ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (uduir). Według Ministerstwa Sprawiedliwości, które jest autorem proponowanej noweli, konieczność zmiany przepisów ubezpieczeniowych odnoszących się do właściwości miejscowej sądów w przypadku powództw wynikających z polis inwestycyjnych oraz polis z UFK wynika z nagromadzenia spraw w sądach aglomeracji warszawskiej, co prowadzi do wydłużania postępowań.
W ocenie skutków regulacji autorzy projektu zwrócili uwagę, że obecne brzmienie art. 10 uduir jest przepisem specjalnym w stosunku do rozwiązań k.p.c. i w zamyśle ustawodawcy miał on być rozwiązaniem korzystniejszym dla podmiotów uprawnionych z umowy ubezpieczenia niż wynikające z przepisów kodeksu. Przewiduje on bowiem dowolność w wyborze właściwości sądu przy wytaczaniu powództwa z umowy ubezpieczenia. Taka konstrukcja powoduje jednak, że wytaczanych jest wiele powództw na zasadach ogólnych, a więc w sądzie właściwym dla siedziby pozwanego. Są to sprawy związane z polisami z UFK, polisami inwestycyjnymi oraz firmami skupującymi wierzytelności z tytułu umów ubezpieczenia z całego kraju.
„Szczególnie ta ostatnia kategoria spraw znacząco obciąża sądy właściwości ogólnej pozwanego, gdyż z reguły wymagają one przeprowadzenia dowodów z opinii biegłych sądowych różnych specjalności. Powyższe skutkuje nagromadzeniem wymienionych spraw w sądach, w których właściwości siedzibę mają ubezpieczyciele. Ilość spraw z umów ubezpieczenia i ograniczona liczba biegłych sądowych we właściwości sądu właściwości ogólnej pozwanego prowadzi do przedłużania tych spraw. Często zachodzi konieczność wezwania do osobistego stawiennictwa ubezpieczonego w charakterze świadka, co w przypadku osób mieszkających w znacznej odległości od Warszawy może nastręczać trudności” – czytamy w OSR.
MS podkreśla, że projektowana zmiana art. 10 ust. 1 uduir zakłada przemodelowanie właściwości sądu w przypadku roszczeń z „uefek” i polis inwestycyjnych. Domyślnie bowiem roszczenie związane/wynikające z umowy ubezpieczenia będzie mógł wytoczyć ubezpieczony albo uprawniony do sądu miejsca jego zamieszkania albo siedziby, albo do sądu zdarzenia powodującego szkodę. Dopiero jeśli nie wypełni jednej z powyższych alternatyw powództwo dotyczące umowy ubezpieczenia będzie mogło być wytoczone według właściwości ogólnej. Zdaniem projektodawcy proponowana zmiana zmniejszy ryzyko przeciążenia sądów wielkomiejskich, prowadząc do dekoncentracji spraw w ramach organizacji wymiaru sprawiedliwości i sprawniejszego ich rozpoznania.
Modyfikacja powyższego przepisu oraz projektowane dodanie art. 10 ust. 1a uduir zakłada wyeliminowanie wątpliwości co do tego, czy przepisy ustawy znajdą zastosowanie do powództw dotyczących polis inwestycyjnych czy z UFK w związku z możliwą argumentacją, że nie są to roszczenia wynikające z umowy ubezpieczenia.
Ustawa wejdzie w życie po upływie miesiąca od dnia ogłoszenia.
(AM, źródło: RCL)
