6 lutego 2026 roku do konsultacji publicznych i uzgodnień resortowych trafił projekt nowelizacji ustawy o ewidencji ludności przygotowany przez Ministerstwo Cyfryzacji. Projektowana regulacja przewiduje rozszerzenie o zakłady ubezpieczeń na życie katalogu podmiotów uprawnionych do pozyskiwania z rejestru PESEL danych z dowodu osobistego po wymianie dokumentu na nowy.
W uzasadnieniu do projektu resort przypomniał, że w obecnym stanie prawnym ubezpieczyciele życiowi nie mają automatycznego dostępu do aktualnych danych dotyczących serii, numeru oraz daty ważności dowodu osobistego swoich klientów, gdy wymienią oni dokument na nowy. Jak tłumaczy MC, skutkowało to koniecznością aktualizacji danych, potwierdzaniu ich ważności czy nawiązaniu kontaktu z agentami ubezpieczeniowymi. To z kolei generowało koszty i obciążenia organizacyjne dla towarzystw oraz powodowało niedogodności dla klientów, np. w przypadku wypłaty odszkodowania.
Tylko dla ubezpieczycieli życiowych
W uzasadnieniu do projektu ministerstwo podkreśliło, że nowela umożliwiająca pozyskanie powyższych danych w celu weryfikacji ich aktualności będzie dotyczyła tylko zakładów życiowych. Podlegają one bowiem wymogom ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (Dz. U. z 2025 r. poz. 644 i 1669), czyli AML. Regulacja zobowiązuje towarzystwa do stosowania środków bezpieczeństwa finansowego (zgodnie z art. 34 oraz art. 40 AML) w stosunku do klienta, osoby upoważnionej do działania w jego imieniu, beneficjenta rzeczywistego oraz uprawnionego z umowy ubezpieczenia. Jednym z nich jest identyfikacja danych oraz ich weryfikacja na podstawie dokumentu stwierdzającego tożsamość osoby fizycznej, dokumentu zawierającego aktualne dane z wyciągu z właściwego rejestru lub innych dokumentów, danych lub informacji pochodzących z wiarygodnego i niezależnego źródła, w tym, o ile są dostępne, ze środków identyfikacji elektronicznej lub z odpowiednich usług zaufania określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 910/2014 z dnia 23 lipca 2014 r. w sprawie identyfikacji elektronicznej i usług zaufania w odniesieniu do transakcji elektronicznych na rynku wewnętrznym oraz uchylającego dyrektywę 1999/93/WE (art. 37 AML).
„Zmiana w art. 49a w ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności ma na celu umożliwienie zakładom ubezpieczeń bezpośredniego uzyskiwania tych danych z rejestru PESEL. Przepis art. 49a ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (umożliwiający bankom i spółdzielczym kasom oszczędnościowo-rozliczeniowym automatyczny dostęp do aktualnych danych dotyczących serii, numeru oraz daty ważności dowodu osobistego swoich klientów po wymianie dokumentu na nowy) został wprowadzony ustawą z dnia 25 czerwca 2025 r. o zmianie ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1006). Ustawa ta realizowała postulaty zgłoszone w ramach inicjatyw deregulacyjnych MC-4-27 i MC-5-32. Propozycja rozszerzenia art. 49a ww. ustawy stanowi kontynuację zmian zapoczątkowanych inicjatywą deregulacyjną MC-4-27” – czytamy w uzasadnieniu.
Będzie szybciej i taniej
MC uważa, że nowelizacja pozwalająca zakładom z działu I pozyskiwanie danych z rejestru PESEL w zakresie serii, numeru oraz daty ważności dowodu osobistego po wymianie dokumentu na nowy przyczyni się do poprawy jakości danych klientów, przetwarzanych przez ubezpieczycieli. Dodatkowo ograniczy obowiązki klienta związane z aktualizacją danych w towarzystwach. Z kolei te ostatnie będą miały do wykonania mniej czynności związanych z koniecznością poinformowania klienta o obowiązku aktualizacji danych lub potwierdzenia ich aktualności, co według resortu pozwoli im ograniczyć koszty.
Przewiduje się, że projektowane przepisy wejdą w życie z dniem 30 czerwca 2026 r.
Artur Makowiecki
news@gu.com.pl
