Europejskie Urzędy Nadzoru (ESAs) opublikowały 27 marca 2026 roku aktualizację informacji na temat zagrożeń i słabych punktów w systemie finansowym Unii Europejskiej. Odświeżona analiza koncentruje się na wyzwaniach wynikających z trwających napięć geopolitycznych i zmian w finansach prywatnych.
Napięcia geopolityczne poważnym zagrożeniem
ESAs ostrzegają, że utrzymujące się napięcia geopolityczne, a konkretnie wojna na Bliskim Wschodzie, stanowią poważne zagrożenie dla światowego krajobrazu finansowego ze względu na wyższe ceny energii, potencjalną presję inflacyjną i słabszy wzrost gospodarczy. Urzędy ostrzegały wcześniej przed ryzykiem nagłego przeszacowania i ograniczenia płynności w okresach podwyższonych wycen na rynku akcji i skompresowanych spreadów na rynkach obligacji. Takie zmiany mogą pogłębić podatność rynku na zagrożenia, powodując zmienność i zmiany wycen.
Wyższe stopy procentowe mogą jeszcze bardziej zaostrzyć warunki finansowania i wpłynąć na jakość aktywów. Napięcia wokół Cieśniny Ormuz i zamknięcia przestrzeni powietrznej zwiększają ryzyko wielu linii, chociaż oczekuje się, że wyłączenia wojenne ograniczą straty netto dla ubezpieczycieli. W szerszym ujęciu wydarzenia geopolityczne i cyberataki mogą wywołać wstrząsy i zakłócenia w infrastrukturze krytycznej.
Ryzyko związane z finansowaniem prywatnym
W aktualizacji podkreślono również pojawiające się zagrożenia w finansach prywatnych wynikające z ograniczonych danych, niskiej przejrzystości, długotrwałego wzrostu gospodarczego oraz złożonych, nieprzejrzystych połączeń z szerszym systemem finansowym. Czynniki te zwiększają możliwość nagłych zmian rynkowych w zakresie płynności inwestorów i przenoszą się na inne części systemu finansowego.
Ostatnie wydarzenia w niektórych amerykańskich prywatnych funduszach kredytowych, związane ze sztuczną inteligencją, ilustrują potencjalne słabości związane ze zmianami nastrojów inwestorów.
Sektor finansowy UE pozostaje ogólnie odporny
Pomimo trudnej sytuacji geopolitycznej, europejskie rynki finansowe nadal wykazują się odpornością. Sektory ubezpieczeń i instytucji pracowniczych programów emerytalnych (IORP) utrzymują solidne pozycje kapitałowe i finansowe. Bezpośrednie ekspozycje wobec krajów najbardziej dotkniętych wojną pozostają ograniczone.
Nadzorcy i uczestnicy rynku powinni zachować czujność
Biorąc pod uwagę utrzymujące się napięcia geopolityczne, ESAs wezwał organy nadzoru i uczestników rynku do utrzymania wysokiego poziomu gotowości. Obejmuje to proaktywne oceny ryzyka z wykorzystaniem odpowiednich narzędzi, ostrożne zarządzanie ekspozycjami z tytułu długu państwowego oraz uwzględnienie kontekstu geopolitycznego w zarządzaniu ryzykiem. Należy również ściśle monitorować ewentualne pośrednie skutki wynikające z cen energii i ekspozycji na silnie dotknięte sektory.
Instytucje finansowe, organy i inwestorów zachęca się również do ścisłego monitorowania ryzyka związanego z rynkami prywatnymi i zarządzania nim, biorąc pod uwagę ograniczoną przejrzystość, rosnące ekspozycje i potencjalne zmiany profili ryzyka związane ze zbliżającymi się zmianami w dyrektywie Wypłacalność II 2027.
(AM, źródło: EIOPA)
