Eksperci z Biura Rzecznika Finansowego tłumaczą, co musi wiedzieć nabywca używanego samochodu o obowiązkowym ubezpieczeniu OC posiadaczy pojazdów mechanicznych.
Zakup używanego samochodu – podobnie jak nabycie w drodze darowizny czy dziedziczenia – powoduje, że prawa i obowiązki z umowy obowiązkowego OC ppm przechodzą na nowego posiadacza z mocy prawa.
– Nie trzeba podpisywać żadnych dodatkowych dokumentów ani informować ubezpieczyciela, aby OC ppm przeszło na nowego właściciela. Dzieje się to automatycznie – z chwilą nabycia pojazdu – wyjaśnia Łukasz Seroczyński, ekspert w Biurze Rzecznika.
Celem tych przepisów jest zapewnienie ciągłości ochrony ubezpieczeniowej. Eksperci RzF przypominają jednak, że na nowego właściciela przechodzą prawa – takie jak ochrona ubezpieczeniowa w ramach OC ppm w razie spowodowania szkody. Ponadto nabywca nie otrzyma opłaty karnej od Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego za brak OC ppm. Ale ma również obowiązki – przede wszystkim obowiązek zapłaty składki. Nowy właściciel musi zapłacić składkę, jeśli poprzedni właściciel nie opłacił wszystkich rat bądź jeżeli ubezpieczyciel zrobi rekalkulację składki (ponownie przeliczy jej wysokość).
Obowiązek zawarcia OC spoczywa na nowym właścicielu
Od chwili zakupu pojazdu to nowy posiadacz odpowiada za to, aby samochód był objęty OC ppm.
– To kupujący powinien upewnić się, że pojazd ma ważne OC najpóźniej w dniu transakcji. To jego ustawowy obowiązek – podkreśla Łukasz Seroczyński.
Jak sprawdzić ważność OC?
1. Na podstawie polisy od sprzedawcy.
2. Zweryfikować w bazie danych UFG.
– We własnym i dobrze pojętym interesie sprawdźmy ważność OC komunikacyjnego w bazie Funduszu. Otrzymamy informację, czy jest ono ważne na dzień sprawdzenia, poznamy również nazwę ubezpieczyciela i numer polisy. Ważne, żeby sprawdzić OC w dniu zakupu pojazdu – podpowiada Damian Ziąber, rzecznik prasowy UFG.
Jeśli okaże się, że pojazd nie ma ważnego OC ppm, nabywca musi zawrzeć umowę najpóźniej w dniu zakupu – nawet jeśli jest to dzień wolny od pracy. Do momentu zawarcia polisy pojazd nie może być używany.
Konsekwencje braku OC
Brak ważnego OC ppm oznacza podwójne ryzyko: odpowiedzialności finansowej za szkodę oraz opłaty dochodzonej przez UFG. W razie spowodowania wypadku nieubezpieczony sprawca pokrywa odszkodowanie z własnego majątku. Mogą to być kwoty sięgające dziesiątek lub setek tysięcy złotych. Rekord to blisko 5 milionów złotych. Sprawca będzie musiał też zapłacić opłatę karną nakładaną przez UFG.
– Nawet jeśli sprzedawca wprowadził kupującego w błąd co do ważności umowy ubezpieczenia OC, to na aktualnym posiadaczu ciąży obowiązek jej zawarcia. Dlatego powinien upewnić się co do ważności lub braku ubezpieczenia, a w tym drugim przypadku zawrzeć umowę w stosownym terminie – zaznacza Damian Ziąber.
Rekalkulacja składki – możliwa dopłata lub zwrot
Korzystanie z OC ppm poprzedniego właściciela może być opłacalne finansowo, ale trzeba pamiętać o możliwości rekalkulacji składki. Zakład ma bowiem prawo ponownie przeliczyć składkę, biorąc pod uwagę profil ryzyka nowego właściciela (np. wiek, staż, historię szkód). Może to oznaczać dopłatę nawet kilkuset lub kilku tysięcy złotych. Przepisy nie wskazują terminu, w jakim ubezpieczyciel musi dokonać rekalkulacji – zdarza się, że informacja o dopłacie przychodzi po kilku miesiącach.
– Aby uniknąć nieprzyjemnych niespodzianek, warto samodzielnie wystąpić do ubezpieczyciela z wnioskiem o rekalkulację. Możliwe jest także przeliczenie składki na korzyść nowego właściciela – wskazuje Łukasz Seroczyński.
Jeśli nowy właściciel ma wyższe zniżki niż sprzedający pojazd, składka za pozostały okres może zostać przez ubezpieczyciela obniżona.
Prawo wypowiedzenia przejętej polisy
Nowy właściciel nie musi korzystać z polisy poprzednika. Ma prawo wypowiedzieć przejętą umowę OC w każdym czasie. Trzeba jednak zrobić to w sposób, który nie narazi na przerwę w ubezpieczeniu – w formie pisemnej (z własnoręcznym podpisem). Najbezpieczniejszym rozwiązaniem jest wysłanie wypowiedzenia listem poleconym z potwierdzeniem nadania.
W praktyce ubezpieczyciele często akceptują:
- skan podpisanego dokumentu przesłany e-mailem,
- wypowiedzenie przez formularz online.
Warto jednak zachować potwierdzenie złożenia oświadczenia.
– Przepisy pozwalają wskazać w wypowiedzeniu konkretną datę rozwiązania umowy (nie wcześniejszą niż dzień złożenia wypowiedzenia). Trzeba tak zaplanować zawarcie nowej polisy, aby nie powstała luka w ubezpieczeniu – podkreśla Łukasz Seroczyński. – Jeżeli planujemy wypowiedzieć OC zawarte przez poprzedniego właściciela, warto zawrzeć nową umowę jeszcze zanim złożymy wypowiedzenie – dodaje.
Kwestie OC przy zbyciu bądź nabyciu pojazdu regulują artykuły 31 i 32 ustawy o ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych.
Obowiązki nabywcy auta w kontekście OC ppm.
(AM, źródło: Rzecznik Finansowy)
