Spowolnienie gospodarcze to obecnie najważniejsze ryzyko dla branży budownictwa i nieruchomości w Polsce. Ponad połowa firm z tego sektora ankietowanych przez Aon poniosła straty z powyższego tytułu w ciągu ostatnich 12 miesięcy. Równie dotkliwa była utrata lub zniszczenie mienia. Analitycy brokera prognozują, że w kolejnych trzech latach ten trend się utrzyma.
Przed polską branżą budowlaną największy boom inwestycyjny od dekad – wartość planowanych projektów może sięgnąć biliona złotych. Paradoksalnie jednak to właśnie teraz firmy z sektora na całym świecie wskazują na wysoki poziom obaw związanych ze spowolnieniem gospodarczym, płynnością finansową i dostępnością materiałów – wynika z „Globalnego badania zarządzania ryzykiem 2025” przygotowanego przez Aon.
Makroekonomia zagrożeniem numer jeden
Na pierwszym miejscu listy krytycznych ryzyk dla branży budownictwa i nieruchomości znalazło się spowolnienie gospodarcze. Wyprzedziło ono obawy o utratę płynności finansowej (2. miejsce) i ataki cybernetyczne/naruszenia danych (3). Na kolejnych pozycjach znalazły się ryzyko zmian cen towarów/brak dostępności materiałów, brak odpowiedniej kadry na rynku oraz przerwa w prowadzeniu działalności.
Z odpowiedzi ankietowanych wynika, że w ciągu ostatnich 12 miesięcy 54,3% z nich poniosło już straty związane ze spowolnieniem gospodarczym. Problemy z płynnością finansową dotknęły z kolei 33,3% organizacji, przy czym blisko 90% z nich wdrożyło plany lub formalne przeglądy dotyczące tego ryzyka. To najwyższy wskaźnik spośród wszystkich kategorii zagrożeń.
– Branża budowlana jest szczególnie wrażliwa na wahania koniunktury gospodarczej. Długie cykle inwestycyjne, kapitałochłonność projektów i zależność od finansowania zewnętrznego sprawiają, że spowolnienie gospodarcze i problemy z płynnością to nie tylko ryzyka finansowe, ale realne zagrożenie dla realizacji już rozpoczętych inwestycji – wyjaśnia Katarzyna Sadecka, Construction Practice Director Aon Polska.
Z analizy brokera wynika, że w perspektywie trzech lat spowolnienie gospodarcze pozostanie najważniejszym ryzykiem przyszłości dla sektora budownictwa i nieruchomości (1. miejsce). Wyzwaniem pozostaną także problemy z płynnością finansową (2.) oraz wzrost konkurencji (3.).
Mienie i materiały głównymi źródłami faktycznych strat
Chociaż utrata lub zniszczenie mienia zajęły dopiero 8. miejsce na liście najważniejszych ryzyk, w praktyce okazały się jednymi z najbardziej dotkliwych dla branży. Z badania Aon wynika, że 47,7% organizacji w Polsce poniosło straty związane z utratą lub zniszczeniem mienia w ciągu ostatnich 12 miesięcy – to znacznie więcej niż średnia globalna.
Równie problematyczne okazuje się ryzyko zmian cen towarów i braku dostępności materiałów (4. miejsce na liście kluczowych ryzyk). Straty z tego tytułu dotknęły 41,8% firm, przy czym jedynie 43,4% wdrożyło formalne plany zarządzania takim zagrożeniem. Dodatkowym wyzwaniem jest brak odpowiedniej kadry na rynku (5.), który dotknął 39,1% badanych przedsiębiorstw. Z odpowiedzi ankietowanych wynika, że 56,5% organizacji wdrożyło już plany mitygacji tego ryzyka.
– Problemy te mogą się jeszcze pogłębić w najbliższych latach. Polska wkracza w najintensywniejszy okres inwestycyjny od dekad – wartość zapowiedzianych inwestycji infrastrukturalnych może sięgnąć nawet biliona złotych. Równoległe inwestycje w Polsce, Niemczech, krajach bałtyckich i odbudowa Ukrainy oraz inwestycje w obronność mogą doprowadzić do eksplozji kosztów materiałów budowlanych, szczególnie w latach 2026–2028. Już dziś jedna trzecia firm odczuwa niedobór pracowników, mimo dekoniunktury – wyjaśnia Katarzyna Sadecka.
Czynnik geopolityczny i klimatyczny
Analitycy Aon zauważają, że sytuacja geopolityczna wywiera istotny wpływ na działalność firm budowlanych. Badanie wykazało, że 63% branżowych respondentów odczuwa pewien wpływ obecnej sytuacji geopolitycznej na łańcuch dostaw i działalność operacyjną. Na znaczeniu zyskuje również ryzyko klimatyczne w sektorze. Z odpowiedzi ankietowanych wynika, że 44,4% firm zawsze bierze pod uwagę ryzyko klimatyczne podczas projektowania i/lub realizacji projektów budowlanych.
– Branża budowlana stoi dziś przed potrójnym wyzwaniem: presją makroekonomiczną, niepewnością w łańcuchach dostaw i rosnącymi kosztami ryzyka. Firmy, które inwestują w holistyczne podejście do zarządzania ryzykiem – łączące analizę finansową, operacyjną i strategiczną – są lepiej przygotowane na turbulencje. Kluczem jest proaktywne zarządzanie ryzykiem, nie tylko reagowanie na zaistniałe straty – podsumowuje Katarzyna Sadecka.
O badaniu
Globalne badanie zarządzania ryzykiem Aon 2025 zostało przeprowadzone w formie internetowej ankiety od kwietnia do czerwca 2025 roku. Wzięło w nim udział 2941 decydentów z 63 krajów i 16 sektorów branżowych, w tym przedstawiciele branży budownictwa i nieruchomości z całego świata.
(AM, źródło: Brandscope)
