Polska jest uznawana za kraj, w którym zaawansowanie metod i modeli pricingowych dla ubezpieczeń detalicznych, szczególnie komunikacyjnych, jest jednym z największych w Europie. Wynika to z bardzo dużej konkurencji między graczami na rynku oraz wrażliwości cenowej klientów, co tworzy z poziomu składki główny czynnik decyzyjny klientów.
Duże inwestycje w systemy i narzędzia w ciągu ostatniej dekady były nieodłącznym elementem strategii zakładów w Polsce.
W tym samym czasie, ubezpieczenia korporacyjne i zdrowotne często pozostawały poza radarem, nadal opierając się głównie na eksperckiej ocenie underwriterów, relatywnie prostych modelach taryfowych oraz arkuszach kalkulacyjnych.
Dzisiaj coraz większego znaczenia nabierają zaawansowane modele wyceny, analiza danych w czasie rzeczywistym oraz platformy chmurowe wspierające proces ofertowania i akceptacji ryzyka.
Zmiana ta nie wynika wyłącznie z postępu technologicznego, ale też z presji konkurencyjnej, rosnących oczekiwań brokerów i klientów oraz coraz większej zmienności ryzyk. W szczególności w ubezpieczeniach B2B, gdzie każda oferta może mieć swój złożony, indywidualny charakter, szybkość działania i jakość decyzji pricingowej stają się kluczowym elementem przewagi. To właśnie podejście, które od niedawna stosujemy w LUX MED Ubezpieczenia.
Inflacja medyczna i demografia przyspieszają zmiany
Ubezpieczenia zdrowotne cechują się bardzo wysoką częstością szkód, gdzie przeciętny klient korzysta z polisy kilkanaście razy w roku. Daje to ubezpieczycielom możliwość tworzenia bardzo dokładnych modeli, które biorą pod uwagę wiele czynników. Możliwość, z której nie zawsze korzystali, kończąc na jednej, sztywnej stawce dla każdej grupy. Jednak ostatnie lata, gdy wyzwaniem była inflacja medyczna, dochodząca do 20% rocznie, spowodowały, że śledzenie trendów, analizy rynku pracy i demografii (silver economy) są konieczne.
Transformacja pricingu to jednak nie tylko rozwój modeli analitycznych, ale również zmiana technologiczna. Coraz większe znaczenie mają rozwiązania umożliwiające automatyzację procesów (software ubezpieczeniowy), szybkie przetwarzanie danych (narzędzia chmurowe) oraz pozwalające na efektywną współpracę sprzedaży, underwritingu i aktuariatu.
Trzeba zbudować cały proces
Nawet przy złożonych i skomplikowanych modelach, w ubezpieczeniach zdrowotnych kluczowe jest to, aby organizacja procesu ofertowania nadążała za tym, co znajduje się pod spodem. Dlatego coraz większego znaczenia nabierają platformy pricingowe działające w modelu chmurowym. Ich rolą nie jest wyłącznie wykonanie kalkulacji, ale kompleksowe zarządzanie procesem wyceny i akceptacji oferty.
Przykładem takiego podejścia jest LuxQuote – nasza autorska aplikacja łącząca w sobie silnik taryfikacyjny, w którym w modelach uczenia maszynowego wykorzystywane są setki tysięcy rekordów o utylizacji usług medycznych, kalkulator kwotacji dla sieci sprzedaży, umożlwiający dostosowanie zakresów i swobodną konfigurację produktów oraz workflow akceptacyjny, który pozwala kontrolować rentowność i jakość portfela.
W praktyce oznacza to, że underwriter nie pracuje już na lokalnych plikach, lecz w jednym środowisku dostępnym dla wszystkich uczestników procesu. System może automatycznie wskazywać odchylenia od polityki underwritingowej, wymagać dodatkowych akceptacji dla określonych parametrów ryzyka czy monitorować rentowność ofert na poziomie portfela.
Takie rozwiązanie pozwala jednocześnie zwiększyć szybkość działania i poprawić governance procesu pricingowego. To szczególnie istotne w dużych organizacjach, gdzie pojedyncza oferta może wymagać zaangażowania wielu osób i kilku poziomów decyzyjnych.
Chmura to jedyna sensowna droga
Cloud computing staje się dzisiaj standardem rozwoju systemów ubezpieczeniowych. Rosnąca skala danych, potrzeba szybkiego wdrażania zmian oraz oczekiwanie większej elastyczności biznesowej rozwiązań IT sprawiają, że architektura chmurowa i model SaaS to naturalny kierunek dla ubezpieczycieli. To samo robimy w LUX MED Ubezpieczenia, gdzie każdy podstawowy system (polisowy, szkodowy, ofertowy, hurtownia danych) jest oparty na chmurze.
Nowoczesne platformy pricingowe pozwalają centralnie zarządzać modelami, integrować dane z wielu API oraz automatyzować workflow ofertowy i akceptacyjny. Praca w jednym środowisku zwiększa spójność danych, skraca time-to-market i ogranicza ryzyka operacyjne.
W przypadku segmentu korpo wydaje się, że najlepsze są własne systemy IT napisane pod unikalne potrzeby zakładu, który musi być gotowy na pełną personalizację oferty dla każdego klienta.
Coraz ważniejsza jest też transparentność decyzji pricingowych. Firmy chcą dziś wiedzieć nie tylko, jaka składka została policzona, ale też jakie parametry na nią wpłynęły, jakie były odchylenia od polityki underwritingowej oraz kto i na jakim etapie zaakceptował wyjątki. To konieczny element nowoczesnego governance i efektywnego zarządzania rentownością.
Aktuariusz i underwriter to dzisiaj data scientists
Transformacja pricingu zmienia też rolę ekspertów pracujących w ubezpieczeniach. Aktuariusz i underwriter coraz częściej nie są już wyłącznie ekspertami od taryf i oceny ryzyka, ale stają się twórcami procesu analitycznego opartego na technologii i danych. Coraz większe znaczenie mają kompetencje związane z data science, analizą danych oraz wykorzystaniem modeli predykcyjnych i uczenia maszynowego. Machine learning znajduje zastosowanie m.in. w analizie trendów szkodowych, segmentacji klientów czy prognozowaniu rentowności polis.
Nie oznacza to jednak zastąpienia specjalistycznej wiedzy algorytmami. Największą wartością pozostaje połączenie doświadczenia biznesowego z obecnymi możliwościami IT. Technologia pozwala szybciej przetwarzać dane i identyfikować zależności, ale to człowiek nadal odpowiada za interpretację wyników i podejmowanie decyzji biznesowych.
Mateusz Całka
dyrektor Działu Aktuarialnego, LUX MED Ubezpieczenia
